Bilim insanları, yaygın olarak kullanılan yapay tatlandırıcı aspartamın uzun süreli tüketiminin beyin ve kalp sağlığı üzerinde olumsuz etkiler yaratabileceğini ortaya koydu. İspanya’daki araştırma merkezlerinin yürüttüğü ve bir yıl süren çalışma, aspartamın kabul edilebilir günlük alım miktarının oldukça altında tüketilmesine rağmen dikkat çekici sonuçlar doğurdu.
Aspartame decreases fat deposits in mice at a cost of mild cardiac hypertrophy and reduced cognitive performance
Araştırmada, farelere bir yıl boyunca aralıklı olarak aspartam verildi. İncelemeler, ilk aylarda beyinde enerji kullanımının arttığını, ancak ilerleyen dönemde bu durumun tersine döndüğünü gösterdi. Deneyin ilerleyen safhalarında, aspartam verilen farelerin beyinlerinin glikoz kullanımında belirgin düşüş yaşandığı ve bunun öğrenme, hafıza ve dikkatle ilişkili süreçleri olumsuz etkileyebileceği tespit edildi.
Beyindeki biyokimyasal analizler, hücresel işlev bozukluğuna işaret eden laktat artışını da ortaya koydu. Uzmanlara göre bu durum, beynin enerji dengesini bozarak sinir devrelerinin verimliliğini düşürebiliyor. Davranış testlerinde ise uzun süre aspartam tüketen farelerin öğrenme ve problem çözme görevlerinde daha düşük performans sergilediği gözlemlendi.
Çalışma, aspartamın yalnızca beyni değil, kalbi de etkilediğini gösterdi. Kalp görüntülemeleri, aspartam verilen farelerde kalbin kan pompalama kapasitesinin azaldığını ve kalp fonksiyonlarında hafif bozulmalar meydana geldiğini ortaya koydu. Bunun, zamanla organlara giden oksijen ve kan miktarını azaltabileceği belirtildi.
Araştırmada ayrıca aspartamın toplam vücut yağını azalttığı, ancak bu durumun metabolik sağlık açısından olumlu bir tablo yaratmadığı vurgulandı. Yağ dağılımının değişmesi ve kas kütlesindeki azalma, kalp ve metabolizma üzerindeki yükü artıran bir unsur olarak değerlendirildi.
Bilim insanları, elde edilen bulguların hayvan deneylerine dayandığını ve insanlarda doğrulanması gerektiğini belirtiyor. Ancak çalışma, uzun süreli aspartam tüketiminin olası risklerinin daha kapsamlı şekilde araştırılması gerektiğine dikkat çekiyor.
