2026 yılında Türkiye’de düzenlenen operasyonlarda milyonlarca sahte ilacın ele geçirilmesi, sahte ve kaçak ilaç tehlikesinin boyutunu bir kez daha ortaya koydu. Bu yılın Nisan ayında düzenlenen operasyonda 1,5 milyon adet sahte hap, Mayıs ayında ise 12 milyon 800 bin adet sahte ilaç ele geçirilmişti. Yalnızca yıl içinde kamuoyuna yansıyan iki büyük operasyonda yaklaşık 14 milyon 300 bin sahte hap ele geçirildi.
Tüm Eczacı İşverenler Sendikası Genel Başkanı Ecz. Nurten Saydan, sahteciliğin ve kaçakçılığın geldiği boyutlara değinerek, ilacın sadece ticari bir meta olarak görülemeyeceğini, böyle bir yaklaşımın halk sağlığını ciddi şekilde tehdit ettiğini söyledi.
İLAÇTA GÜVENLİ ADRES ECZANEDİR
Ecz. Nurten Saydan, sahte ve kaçak ilaçlar, etkisizlik, eksik tedavi, beklenmeyen yan etkilere ve zehirlenmelere, ölümlere neden olabileceği için vatandaşların ilaçlarını kesinlikle eczanelerden temin etmeleri gerektiğine vurgu yaptı.
Sahte ilaçla mücadelede yalnızca kolluk operasyonlarının yeterli olmadığına, vatandaşların da bilinçlendirilmesi gerektiğine dikkat çeken Saydan, açıklamasında şunlara değindi:
“İlacın eczane dışında satışı yasal açıdan mümkün olmadığı halde uzun yıllardır birtakım ilaçların eczane dışında da satıldığı hepimizin malumudur. Yetkililer tarafından bu konunun üzerine gidilse de yeterli olamıyor. Bu durumun önüne geçebilmek için denetim sıklığı artırılmalı ve ağır cezalar uygulanmalı ama vatandaşın da bilinçlenerek ilaçlarını sadece eczanelerden temin etmeleri gerekiyor.
İlaç; özel uzmanlık gerektiren, üretiminden hastaya ulaştırılmasına kadar sıkı denetim altında olması gereken stratejik bir sağlık ürünüdür. Herhangi bir tüketim ürünü olarak değerlendirilemez. Bu nedenle ilaçların temin edileceği tek güvenilir yer eczacı danışmanlığının bulunduğu eczanelerdir. Eczanelerimizde asla sahte ilaç bulunmaz. Türkiye’de ilaç; üretimden, depoya, eczaneden hastaya ulaşana kadar İlaç Takip Sistemi (İTS) üzerinden kayıt altına alınmaktadır. İTS’ye kaydı olmayan hiçbir ilacın eczane raflarına ulaşması mümkün değildir.”
ECZANE DIŞINDA SATILAN GIDA TAKVİYESİ ÜRÜNLERİNDEKİ SAHTECİLİK SAĞLIĞI TEHDİT EDİYOR
İLAÇ İNTERNETTEN SATILACAK BİR ÜRÜN DEĞİLDİR
Ayrıca ekim ayı başında Tarım ve Orman Bakanlığı’nın yayımladığı listede gıda takviyesi adı altında satışa sunulan birçok üründe beyan edilen maddelerin bulunmadığı ve sağlığa zararlı olarak değerlendirildiği belirtildi. Bu açıkça piyasada ve internette bulunan bu ürünlerin kontrolünün yapılamadığının kabulüdür. ‘Bitkisel veya ilaç değildir’ denilen bu ürünlerin bazılarında, maalesef yine Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından “ilaç etken maddesi” bulunmuştur.
Nurten Saydan, gıda takviyesi ve vitaminlerin denetiminin düzgün bir şekilde yapılarak halk sağlığının korunması için ruhsatlarının Tarım ve Orman Bakanlığı’ndan değil, Sağlık Bakanlığı’ndan alınarak eczanelerden satışa sunulması gerektiğine bir kez daha değinerek açıklamasında şunlara yer verdi:
“Birçok ürüne bitkisel kökenli olması gerekçesinin arkasına sığınılarak Tarım ve Orman Bakanlığı’ndan onay alınmakta ve bunlar her yerde kontrolsüz, denetimsiz, eczacısız olarak vatandaşa satılmaktadır. Eczacı ya da doktora danışmadan gelişigüzel kullanılan bu ürünler böbrek, karaciğer, sindirim sistemi hastalıkları ve kemik erimesi gibi birçok soruna yol açabiliyor. Dünya Sağlık Örgütü tarafından da internette satılan ilaçların yarısının sahte olduğu bildirilmektedir.
Bu ürünlerin Sağlık Bakanlığı denetiminde ve eczanelerden verilmesi gerekir. Gıda takviyesi adı altında ruhsat alan vitaminlerin her türlüsü market, internet, hatta pazarlar da bile satılıyor olması halk sağlığına zarar vermektedir. Bitkisel veya gıda olarak isimlendirmesi ya da kutularında “ilaç değildir” yazması onları masum yapmaz.
İnternet üzerinden ve eczanelerimiz dışında ilaç satışına izin verilmemelidir. Çünkü ilaç sadece eczanelerimizden alınması gereken bir üründür. Bitkisel denilen bu ürünler ile gıda takviyeleri Sağlık Bakanlığınca ruhsatlandırılarak sadece eczanelerden satılmalıdır. Tarım ve Orman Bakanlığı ilaç ruhsatı veremez, kendi asli görevine dönmelidir. İlaçta görev; Sağlık Bakanlığı Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu’nundur.
TEİS
