İşitme Sağlığı Demansla Mücadelede Anahtar Olabilir
Sekiz yıl boyunca 50’li yaşlarındaki 805 Brezilyalıyı izleyen kapsamlı bir çalışma, işitme sağlığına daha fazla önem verilmesinin demansı önlemede kritik bir rol oynayabileceğini gösterdi. Araştırma, işitme kaybı yaşayan bireylerin bilişsel gerileme riskinin daha yüksek olduğunu ortaya koydu. Bulgular, Alzheimer Hastalığı Dergisi’nde yayımlandı.
São Paulo Üniversitesi Tıp Fakültesi’nden Profesör Claudia Suemoto, “İşitme kaybı, Alzheimer dahil olmak üzere demans için değiştirilebilir bir risk faktörüdür. Erken fark edilip müdahale edilebilir” diyerek konuya dikkat çekti. 2050’ye kadar demans vakalarının %70’inden fazlasının Brezilya gibi düşük ve orta gelirli ülkelerde görülmesi bekleniyor.
Hearing loss and cognitive decline in the Brazilian Longitudinal Study of Adult Health (ELSA-Brasil) during eight years of follow-up
Çalışmanın Arka Planı
Araştırma, 2008 yılından bu yana sürdürülen ve 15.000 kamu çalışanının sağlığını izleyen Yetişkin Sağlığı Uzunlamasına Çalışması’nın (ELSA-Brezilya) bir parçası. Brezilya Sağlık Bakanlığı ve çeşitli bilim kuruluşlarının desteklediği bu proje, işitme ve bilişsel işlevler arasındaki bağlantıyı daha net ortaya koymayı hedefliyor.
İşitme Kaybı Bilişsel Gerilemeyi Nasıl Etkiler?
İşitme kaybı, beyne bilgi girişinde azalma yaratarak bazı alanların uyarılmamasına ve zamanla işlev kaybına neden olabilir. Suemoto bu durumu şöyle açıklıyor: “Beyin, işitme yoluyla gelen veriye dayanarak yanıt verir. Bu yol kesildiğinde, bazı alanlar kullanılmaz hale gelir ve bilişsel düşüş hızlanır.”
Bir diğer mekanizma ise sosyal izolasyondur. İşitme güçlüğü yaşayan bireyler, sosyal ortamlardan uzaklaşabilir. Bu da demans için bilinen başka bir risk faktörünü devreye sokar.
ELSA-Brezilya’dan Elde Edilen Bulgular
Katılımcılar üç kez odyometri testinden geçti ve bilişsel işlevleri ölçmek için çeşitli testler uygulandı. İşitme kaybı yaşayanların (%7,7) bilişsel işlevlerinde, yaş grubuna göre beklenenden daha hızlı düşüş gözlendi. Hafıza, sözel akıcılık ve yürütücü işlevlerde belirgin bozulmalar kaydedildi.
Erken Tanı ve Önlem Hayati Önem Taşıyor
Suemoto, “İnsanlar genellikle işitme kaybını geç fark eder. Bu yüzden odyometri testleri kritik öneme sahip. Sorunun farkında olmak, işitme cihazı gibi çözümleri devreye sokmayı mümkün kılar” diyor.
İşitme kaybının nedenlerinden biri de iş ortamındaki yüksek gürültü. Ayrıca yüksek sesle kulaklık kullanımı da önemli bir risk faktörü. Bu nedenle, özellikle çalışma ortamlarında koruyucu ekipman kullanımı öneriliyor.
Diğer Değiştirilebilir Risk Faktörleri
İşitme kaybının yanı sıra, demansla ilişkili 11 değiştirilebilir risk faktörü daha bulunuyor: düşük eğitim seviyesi, hipertansiyon, beyin hasarı, diyabet, obezite, alkol kullanımı, sigara, depresyon, hareketsiz yaşam tarzı, hava kirliliği ve sosyal izolasyon.
