UCSF tarafından yürütülen bir pilot çalışma, bazı mantarlarda doğal olarak bulunan psilosibin adlı bileşiğin Parkinson hastalığında dikkate değer iyileşmelere yol açabileceğini ortaya koydu. Daha önce depresyon ve anksiyete tedavisinde potansiyel gösteren bu bileşik, Parkinson hastalarında da benzer etkiler gösterebilir.
Psilocybin therapy for mood dysfunction in Parkinson’s disease: an open-label pilot trial
Beklentilerin Ötesinde Sonuçlar
UC San Francisco araştırmacıları tarafından yürütülen çalışmada, psilosibin tedavisi gören katılımcılar; ruh hali, bilişsel işlev ve motor kontrol alanlarında belirgin iyileşmeler bildirdi. Üstelik bu etkiler, psilosibin vücuttan tamamen atıldıktan sonra haftalarca sürdü.
Çalışmanın ilk yazarı Dr. Ellen Bradley, “Henüz çok erken aşamalardayız, ancak bu sonuçlar beklentilerimizin ötesine geçti,” diyerek bulguların önemine dikkat çekti. Ayrıca ruh hali semptomlarının, Parkinson’daki fiziksel gerilemeyi öngörmede motor belirtilerden daha güçlü bir gösterge olduğunu vurguladı.
Parkinson ve Ruh Hali Semptomları
Yaklaşık 1 milyon Amerikalıyı etkileyen Parkinson hastalığı, genellikle kontrolsüz hareketlerle ve ilerleyici beyin hasarıyla karakterize edilir. Levodopa gibi mevcut ilaçlar semptomları hafifletse de, hastalığın ilerlemesini durduracak bir tedavi henüz yok.
Araştırmacılar, motor belirtilerden önce ortaya çıkan depresyon ve anksiyetenin, hastalığın bir parçası olabileceğini ve standart antidepresanların bu nedenle yetersiz kaldığını belirtiyor.
Pilot Çalışmanın Yürütülmesi
Çalışmaya katılan 12 Parkinson hastasına (7 erkek, 5 kadın) önce 10 mg, iki hafta sonra ise 25 mg psilosibin verildi. Psikoterapi destekli sekiz seansla birlikte yürütülen tedavi sürecinde katılımcılar ruh hali, bilişsel yetiler ve motor fonksiyon açısından değerlendirildi.
Bazı katılımcılar geçici mide bulantısı, anksiyete ve yüksek tansiyon gibi yan etkiler yaşadı, ancak bu etkiler tıbbi müdahale gerektirmedi.
Bir hafta, bir ay ve üç ay süren takiplerde katılımcıların ruh hali ve motor becerilerinde anlamlı iyileşmeler gözlendi.
Olası Etki Mekanizmaları
Araştırmacılar, psilosibinin ruh hali üzerindeki olumlu etkisinin bilişsel ve motor iyileşmelere zemin hazırladığını düşünüyor. Kendini daha iyi hisseden hastalar daha aktif ve sosyal hale geliyor — bu da Parkinson tedavisinin önemli unsurlarından.
Başka bir teori ise psilosibinin beyin hücrelerinin yeniden bağlantı kurma yeteneğini (nöroplastisite) artırarak ve iltihabı azaltarak birden fazla semptomu hafifletebileceği yönünde.
Genişletilmiş Klinik Araştırmalar Yolda
Pilot çalışmanın umut verici sonuçları, daha büyük ölçekli bir randomize kontrollü çalışmanın kapısını araladı. Yeni çalışma, noninvaziv beyin stimülasyonu ve nörogörüntüleme teknikleriyle psilosibinin iltihap ve nöroplastisite üzerindeki etkilerini inceleyecek.
Yale Üniversitesi’nin de dahil olduğu ikinci aşamada, 100 katılımcının yer alması hedefleniyor. Bu genişletilmiş araştırma, isimsiz bir bağışçı ve Michael J. Fox Vakfı tarafından finanse ediliyor.
UCSF TrPR Programı direktörü Dr. Joshua Woolley, “Beyin hastalıklarının büyük çoğunluğu hâlâ ilerleyişi durduracak tedavilerden yoksun. Ancak bu sonuçlar, psilosibinin beynin kendini onarmasına yardımcı olabileceğine dair heyecan verici bir olasılığı gündeme getiriyor,” diyerek çalışmanın potansiyelini özetledi.
