Hastalığın patogenezinde ve ilerlemesinde oynadığı kritik rol nedeniyle mitokondriyal fonksiyon ve diyabet arasındaki etkileşim önemli bir ilgi görmüştür. Hücresel güç merkezleri olarak bilinen mitokondriler, glikoz metabolizması için gereklidir. Bu organellerin işlev bozukluğu, diyabetin her ikisi de belirgin özellikler olan insülin direnci ve beta hücre yetmezliğinin gelişiminde rol oynamıştır.
Hücrelere enerji sağlayan ve hücrelerin işlevlerini yerine getirmesine yardımcı olan enerjinin üretilmesinde mitokondriler olmazsa olmazdır.
Ancak mitokondriyal kusurlar, tip 2 diyabet gibi hastalıkların gelişimiyle ilişkilidir. Bu bozukluktan muzdarip hastalar, kan şekerlerini normal seviyelerde tutmak için yeterli insülin üretemez veya pankreasları tarafından üretilen insülini kullanamazlar.
Birkaç çalışma, diyabetli hastaların insülin üreten pankreas β-hücrelerinin anormal mitokondrilere sahip olduğunu ve enerji üretemediğini göstermiştir. Yine de, bu çalışmalar hücrelerin neden bu şekilde davrandığını açıklayamamıştır.
Science dergisinde yayımlanan bir çalışmada , Michigan Üniversitesi’ndeki araştırmacılar, fareler üzerinde yaptıkları çalışmada, işlevsiz mitokondrilerin β-hücrelerinin olgunlaşmasını ve işlevini etkileyen bir tepkiyi tetiklediğini gösterdi.
Retrograde mitochondrial signaling governs the identity and maturity of metabolic tissues
Çalışmanın ilk yazarı ve dahiliye alanında araştırma görevlisi olan Dr. Emily M. Walker, “Mitokondriyal fonksiyonun düzgün bir şekilde sürdürülmesinde hangi yolların önemli olduğunu belirlemek istedik” dedi.
Bunu yapmak için ekip, mitokondriyal işlev için önemli olan üç bileşene zarar verdi: Hasarlı mitokondrilerden kurtulmak için kullanılan bir yol olan DNA’ları ve hücrede sağlıklı bir mitokondri havuzunu koruyan bir yol.
Walker, “Üç vakada da aynı stres tepkisi tetiklendi ve bu da beta hücrelerinin olgunlaşmamasına, yeterli insülin üretmeyi bırakmasına ve temelde beta hücresi olma özelliğini kaybetmesine neden oldu” dedi.
“Sonuçlarımız mitokondrinin çekirdeğe sinyaller gönderebildiğini ve hücrenin kaderini değiştirebildiğini gösteriyor.”
Araştırmacılar bulgularını insan pankreas adacık hücrelerinde de doğruladılar.
ileri okuma:
Interplay of mitochondria and diabetes: Unveiling novel therapeutic strategies
Diyabet Yönetiminde Mitokondriyal Biyobelirteçlerin Potansiyeli: Bu derleme, mitokondriyal biyobelirteçlerin ortaya çıkan alanını inceleyerek, bunların diyabetin erken tanısı, prognozu ve izlenmesindeki potansiyellerini tartışmakta ve böylece hedefli tedavi yaklaşımları için yeni yollar açmaktadır.
