Birleşik Krallık’ın yaşam bilimleri sektörü, artan maliyetler ve sabit fiyat eşiği politikaları nedeniyle uluslararası rekabet gücünü yitiriyor. Sanofi’nin Birleşik Krallık pazar erişiminden sorumlu başkanı Paul Naish, hükümeti yeni ilaçlara ayrılan bütçeyi artıracak somut bir yol haritası hazırlamaya çağırıyor. Sektörün önde gelen oyuncuları, ülkenin “ilaç geliştirme ve satışı için uygun bir ortam” sunmadığı endişesiyle yatırımlarını duraklatıyor.
Britain is ‘a terrible place’ to sell medicines, says drug firm executive
Birleşik Krallık pazar erişiminden sorumlu Sanofi yetkilisi Paul Naish, ülkeyi “ilaç geliştirmek ve satmak için iyi bir yer değil, aksine maliyetli ve zor bir pazar” olarak tanımladı. Naish, Birleşik Krallık’ın hâlâ dünyanın en iyi üniversitelerine ve bilim insanlarına ev sahipliği yapsa da, operasyonel maliyetlerin ve düzenleyici belirsizliklerin yatırım iştahını kırdığını vurguladı.
Sanofi, küresel 6,7 milyar sterlinlik Ar-Ge bütçesinden yılda 35 milyon sterlini Birleşik Krallık’a ayırıyor. Buna rağmen, son yıllarda ülkede yürütülen klinik deneme sayısında yarı yarıya azalma yaşandı. Şirket, altı ay önce Sağlık Bakanı Wes Streeting’in üç aşamalı reform planı ışığında deneme ağını genişletmeyi değerlendirmiş, ancak “uluslararası rekabet gücü”nün güçlendirileceğine dair somut adımlar atılana dek büyük ölçekli yatırım kararını ertelemişti.
Yakın dönemde Sanofi, Cambridge’de Kymab’dan devraldığı laboratuvarları kapatarak araştırma faaliyetlerini Boston’a kaydırdı. Naish, hükümet içinde Sağlık Bakanlığı ile Hazine ve Ticaret ile Bilim Bakanlıkları arasında “yatırım ihtiyacının gerekçesini savunan” bir mücadele yaşandığını belirtti. Ona göre “Hazine’den başlayıp ilgili bakanlıkları bir araya getirecek net bir plan” hazırlanmalı.
Birleşik Krallık Ulusal Sağlık Hizmeti’nin ilaç harcamaları, toplam sağlık bütçesinin yüzde 9’una geriledi. Bu oran, Almanya’da yüzde 14, ABD’de yüzde 15, İtalya ve İspanya’da yüzde 17 seviyesinde seyrediyor. Ulusal Sağlık ve Bakım Kalitesi Enstitüsü’nün (NICE) fiyat eşikleri 1999’dan bu yana güncellenmedi. Sanofi ve sektör dernekleri, eşiklerin enflasyona paralel olarak yükseltilmesini talep ediyor.
İlaç şirketlerinin NHS gelirlerinin dörtte bir ila üçte birini geri ödemesine yol açan “clawback” oranının da tek haneli seviyelere indirilmesi isteniyor. Bu oran, diğer Avrupa ülkelerinde çok daha düşük seviyelerde tutuluyor. Hükümetin ilaç fiyatlaması ve piyasa erişimi konusundaki müzakereleri yeniden açma çabalarına karşın, sektör temsilcileri halen belirsizlikten şikayetçi. Geçen ay, Bakan Streeting’in son teklifine ilaç firmaları yanıt vermedi.
Oxford Üniversitesi eski Regius Tıp Profesörü Sir John Bell, diğer büyük ilaç şirketlerinin de Birleşik Krallık’a yatırım yapmayı bırakacağını öngördüğünü açıkladı. ABD’li Eli Lilly, Londra’da planladığı “gateway” laboratuvar projesini komersiyel ortam iyileşene dek askıya aldı. Lilly, bugün üç ABD laboratuvarının yanı sıra Çin’de iki adet daha açılış hazırlığında.
