Ana Sayfa Ana Sayfa İlaç fiyatlarında ara çözüme ihtiyaç var

İlaç fiyatlarında ara çözüme ihtiyaç var

Paylaş
Dr. Ahmet Kemal Kardan

Ülkemizde ilaç fiyatlarının düşük kaldığı, bazı ilaçların piyasada bulunamadığı üzerine    önemli tartışmalar son günlerde yapılmaktadır.

Ülkemizde kullanımda olan ilaçların büyük çoğunluğunun fiyatı Sağlık Bakanlığı tarafından belirlenmekte ,açıklanan tavan fiyatın üzerinde bir fiyat uygulanması  yasal olarak mümkün olmamaktadır.

Fiyatlandırmada dış referans sistemi  denilen yöntem  uygulanmakta ve Türkiye  kendisine  Yunanistan ,İtalya, İspanya ,Fransa ve Portekiz’i  referans  ülkeler olarak izlemektedir. Bir ilacın bu ülkeler içindeki  en düşük Avro fiyatı  referans Avro olarak  alınmakta , bu referans  ülkemizde  eşdeğer  yok ise % 100 ,eşdeğer var ise % 60  olarak uygulanmaktadır.

Sağlık Bakanlığı  belirlenen  Avro fiyatlarının  TL ye çevriminde her yılın şubat ayından geçerli Dönemsel Avro Değeri adıyla  bir çevrim  kuru  açıklamaktadır. Dönemsel Avro kuru  bir  önceki  yılın Merkez Bankası Avro döviz  TL satış kuru  ortalamasının  % 60’ı olarak  açıklanmaktadır.  Özel durumlar  nedeniyle bazı yıllarda bu oranında altında   açıklanabilmektedir.

2022 şubat  ayında  açıklanan  çevrim kuru  6,29 TL olup  2021  yılının Avro Döviz satış kuru ortalamasının % 60 ‘ıdır.

Yılın başında açıklanan  6,29 TL  yenisi  açıklanıncaya kadar  geçerli  olup bir  ara  formül  bulunmaz ise 2023  şubat ayına kadar geçerli olacaktır.

Açıklanmış bu rakama  karşın Mayıs  ayı bitiminde  güncel  Avro kuru  17,55 TL dir. İlaç fiyatlandırırken  Güncel / sabitlenmiş ( 17,55 / 6,29 )  arasındaki makas  – % 64 oranına  ulaşmıştır.

İlave olarak Sosyal Güvenlik Kurumu  tarafında ise  düşük fiyatlı  bazı ilaçlar  ıskonto vermez iken fiyatının yüksekliğiyle  ve  eşdeğer bulunup / bulunmama durumlarıyla bağlantılı olarak    % 10-18-28-41 ıskontolar  verilmektedir.

Bir  örnek üzerinden  eşdeğeri olan  bir referans  ilacın  fiyatını  ele alırsak ( en düşük  fiyatın  100 Avro  olduğu kabulüyle)

Birim
En düşük referans Ülke fiyatı Avro 100
Türkiye referans /eşdeğer ilaç Avro  60
İlaç fiyatlandırmasında kullanılan çevrim kuru 2022 TL   6,29
Türkiye firma çıkış fiyatı TL 377,40
Sosyal Güvenlik kurumu Iskonto % 28
Firma net çıkış fiyatı TL 271,72
Güncel 17,55 TL kurdan En düşük referans ülkenin TL  fiyatı TL 1.755,00
Türkiye net çıkış fiyatının en düşük referans ülke fiyatına oranı % 15,4

 

Ülkemizde kullanımda olan bir eşdeğer  ve bunun referansı  olan ilacın TL  fiyatı   referans  ülkelerin  en düşük fiyatının % 85 altındadır.

Durum ilaç tedarikçileri açısından sürdürülebilir  değildir.

Ara  bir çözümle  2023 de  açıklanacak  yeni kur  beklenmeden Temmuz 2022 geçerli % 35 civarında  bir ara  iyileştirme veya  2023  kuru  erkene  çekilerek  açıklanmalıdır.

İlaçların bulunabilirliği ve  halk sağlığı  açısından  problemin çözümü çok önemlidir.

Dr. Ahmet Kemal KARDAN