Ana Sayfa Görüşler Tam Güne Bir Çözüm Önerisi

Tam Güne Bir Çözüm Önerisi

TTD olarak, Üniversite Hastanelerinde ve Saðlýk Bakanlýðýna (SB) baðlý Eðitim Hastanelerinde kamuoyunda “tamgün” adýyla bilinen sürecin uygulanmasýyla ilgili yaþanan sancýlý geliþmeleri dikkate alarak, tüm taraflarýn (halkýmýzýn, hastalarýmýzýn, siyasi iradenin, hekimlerin, hekim örgütlerinin, týp fakültesi öðretim üyelerimizin) beklentilerini karþýlayacak ve hepimizi memnun edecek bir ortak çözümü biran önce geliþtirmek gerektiðine inanýyoruz.

Bu amaçla, bir çözüm önerisinde bulunmak istiyoruz.

1.    Hekimlerimiz tüm mesailerini ve zamanlarýný sadece kurumlarýna, hastalarýna, öðrencilerine ve bilimsel araþtýrmalarýna ayýrmalý; kendi sosyal statülerine uygun yaþam standartlarýný sürdürebilmek uðruna muayenehanelerde, özel hastanelerde gelir elde etmeye zorlanmaktan; bunun getirdiði bölünmüþlükten, aðýr iþ yükü ve zaman baskýsý altýnda çalýþmaktan kurtarýlmalýdýr.

2.    Hekimlerimize meslek onuruna yakýþýr ve akademik kariyer ve kýdemlerine uygun, emeklilik maaþlarýna yansýyacak þekilde sabit bir gelir teminatý verilmelidir. Sabit ücret, öðretim üyelerimizin “özel muayene, özel ameliyat, muayenehane gelirlerinin” kesilmesinden kaynaklanan kaybý karþýlayacak düzeyde olmalýdýr. Ülkemiz ekonomisinin týp fakültelerimizdeki öðretim üyelerimizin emeklerinin karþýlýðýnýn hak ettikleri ölçüde ödenmesine kolaylýkla imkan tanýyacak seviyede olduðuna inanýyoruz.

3.    Bu sabit gelirin %30’u civarýnda da fazladan performansa dayalý bir ek ödeme sistemi getirilmelidir. Ek ödeme, verimlilik ve etkinliði artýrmak üzere gerekli motivasyonu saðlayacak; ancak akademik, hiyerarþiyi, çalýþma barýþýný, meslek etiðini bozmayacak sýnýrlar içerisinde kalmalýdýr. Yýllýk izin, görevlendirme veya saðlýk raporu gibi durumlarýn ek ödemelerde büyük ölçüde gelir kaybýna yol açmamasý saðlanmalýdýr.

4.    Tüm eðitim hastaneleri ve üniversite hastanelerinde, halen Saðlýk Bakanlýðýnca uygulanan performans puanlarý yerine; eðitim ve üniversite hastanelerinin misyonuna, vizyonuna, amaç ve hedeflerine uygun þekilde kalite indikatörleri ve hakkaniyet esas alýnarak performans ölçütleri geliþtirilmelidir. Bazý branþlarý diðerlerinin önüne veya arkasýna geçirmeden, çalýþan herkese çalýþtýðý ölçüde ek gelir elde etme fýrsatý sunmalýdýr. Hasta hizmeti dýþýnda araþtýrma ve eðitim çalýþmalarý da ciddi ölçüde performans kapsamý içinde yer alabilmelidir.

5.    Döner sermayeden yapýlacak ek ödemelerin tatmin edici ve sürdürülebilir olabilmesi bakýmýndan gereken tedbirler ivedilikle alýnmalýdýr. Bu baðlamda:

a.    SGK, SB eðitim hastaneleri ile üniversite hastanelerinin hizmet verdikleri yaþlý, komplike, sorunlu, ek hastalýðý olan, diðer saðlýk kurumlarýnca üstlenilmeyen, taný ve tedavisi zor hasta profilini dikkate alarak- eðitim ve üniversite hastanelerine SUT fiyatlarýný asgari 1,3 katsayýsý ile çarparak geri ödeme yapmalýdýr.

b.    Üniversite hastanelerinde yürütülen pratisyen ve uzman hekim adaylarý, hemþire, ebe ve diðer saðlýk profesyonellerine dönük uygulamalý eðitimin giderlerini karþýlamak üzere, cirolarýnýn asgari %30’u oranýnda bir kaynak genel bütçeden aktarýlmalýdýr.

c.    Üniversitelerin ve SB eðitim hastanelerinin bilimsel araþtýrma projelerinin finansman yükü, döner sermayeleri üzerinden kaldýrýlmalý ve genel bütçeden Araþtýrma Fonu kullandýrýlmalýdýr.

d.   Üniversite ve SB eðitim hastanelerinin hizmet alýmý veya 4-b yoluyla, son yýllarda neredeyse tümüyle döner sermayeye yüklenen personel giderleri genel bütçeye aktarýlmalýdýr.

6.    Mesai saatleri dýþýnda muayenehanesinde çalýþan öðretim üyeleri için 650 sayýlý KHK’de yer alan “döner sermaye faaliyetleri kapsamýnda gelir elde edilen iþlerde çalýþamazlar” ifadesini “kendileri için gelir getirici iþlerde çalýþamazlar” þeklinde yorumlayýp, muayenehanesi olan öðretim üyelerinin karþýlýðýnda bir gelir elde etmeksizin eðitim veya insani amaçlarla hastalara müdahale edebilmelerine engel olunmamalýdýr. Bu noktada tüm öðretim üyeleri için bir iþ tanýmý yapýlmalý ve asgari düzeyde vermesi gereken teorik ve uygulamalý dersler, bilimsel araþtýrma ve yayýnlarýn sayý ve nitelikleri  ile çalýþma saatleri net olarak tanýmlanmalý ve bu kriterlere uyulabilmesi için gerekli tüm destekler verilerek etkin ve verimli olmalarý saðlanmalýdýr.

7.    SGK, kamuda görevli olmayýp sadece muayenehanesinde çalýþan hekimlerle sözleþme yaparak, sigortalýlarýnýn, muayenehanelerden hizmet alabilmesinin önünü açmalýdýr.

8.    Bu vesile ile halen uygulanmakta olan Saðlýk Bakanlýðýnýn Giriþimsel Ýþlem Puan Listesinin üniversite ve eðitim-araþtýrma hastanelerinin koþullarýna uymadýðýný ve döner sermaye gelirlerinin paylaþýlmasýnda haksýzlýklara neden olduðunu belirtmek istiyoruz. Çünkü, bazý uzmanlýk alanlarýnda kiþiler hiçbir ekstra çaba göstermeden tavan ek ödeme oranlarýna eriþmekte ve bundan dolayý performansý artýrmak mümkün olamamaktadýr. Aksine bazý uzmanlýk alanlarýnda, kiþiler ne yaparlarsa yapsýnlar asla makul ve tatmin edici bir ödeme oranýna ulaþamamakta ve bundan dolayý yýlgýnlýða kapýlýp, “olmaz olsun” deyip, performansý artýrmak üzere çaba sarf etmeyi býrakmaktadýrlar. Bir kiþinin sabahtan akþama kadar hiç durmadan elinden gelen çabayý gösterdiði halde; kendisine göre çok daha az çalýþmayla günü geçiren bir baþka uzmanlýk alanýndaki meslektaþýnýn aldýðý ek ödemenin ¼’ünü alabilmesi, adalete ve hakkaniyete uygun deðildir. Bir uzman hekimin bir iþlem karþýlýðýnda; ayný iþlemi yapan ayný hastanede baþka bir klinikte ya da baþka bir hastanedeki kendi uzmanlýk alanýndan diðer meslektaþýna göre yarý parayý almasý da adil bir paylaþým deðildir. Ek ödemenin, hekimin elde ettiði gelirlerin büyük bir kýsmýný oluþturmasý, performans puanlarýný olmasý gerekenden daha deðerli kýlmýþtýr. Bunun yanýnda, performans puanlarýnýn neredeyse tümüyle nicelik üzerinden ölçülmesi, kalite indikatörlerinin yeterince tanýmlanamamýþ olmasý etik yozlaþmaya, sanal iþlemlere, endikasyonlarýn geniþletilmesine, saðlýk harcamalarýnýn artmasýna, iþ barýþýnýn bozulmasýna, iþyeri arkadaþlarý arasýnda acýmasýz rekabete yol açmýþtýr. Ayrýca, yýllýk izin, hastalýk izni  gibi temel haklarýn kullanýmý sýrasýnda önemli ölçüde gelir azalmasý, söz konusu olduðundan, çalýþanlar en doðal haklarýný kullanamaz hale gelmiþlerdir.

Bu önerdiðimiz hususlarýn gerçekleþtirilmesi halinde, tüm taraflarýn beklentilerinin önemli oranda karþýlanacaðýna; hem hastalarýn hem de hekimlerimizin memnuniyetlerinin geleceðe yönelik ilgili tüm taraflarýn diyalog ortamýnda olumlu çalýþmalarýn devam ettirilmesi kaydýyla hiç olmazsa bir ölçüde saðlanacaðýna; yaþanan sorunlarýn, maðduriyetlerin azaltýlacaðýna inanýyoruz.

Türk Toraks Derneði