Ana Sayfa Ekonomi Gündemi Gelir Daðýlýmý Uçurumu Büyüdü!

Gelir Daðýlýmý Uçurumu Büyüdü!

67
0
Paylaş

Türkiye Ýstatistik Kurumu (TÜÝK), 2009 Gelir ve Yaþam Koþullarý Araþtýrmasý sonuçlarýný açýkladý.

Gelir daðýlýmý eþitsizlik ölçütlerinden gini katsayýsý bir önceki yýla göre 0,01 puan artýþla 0,415 olarak tahmin edildi. Katsayý, kentsel yerleþim yerleri için 0,405, kýrsal yerleþim yerleri için ise 0,380 olarak hesaplandý.

Gini katsayýsý sýfýra yaklaþtýkça gelir daðýlýmýnda eþitliði, 1’e yaklaþtýkça gelir daðýlýmda bozulmayý ifade ediyor.

TÜÝK açýklamasýnda, gelirin nüfusa daðýlýmýndaki eþitsizliðin grafik gösterimi olan ”Lorenz eðrisi”nin de bir önceki yýla göre gelir daðýlýmýnda önemli bir deðiþim olmadýðýný, eðrilerdeki çakýþmayla gösterdiði belirtildi.

Araþtýrma verilerine göre, eþdeðer hanehalký kullanýlabilir gelirlere göre oluþturulan yüzde 20’lik gruplarda, en yüksek gelire sahip son gruptakilerin toplam gelirden aldýðý pay yüzde 47,6, en düþük gelire sahip ilk gruptakilerin toplam gelirden aldýðý pay ise yüzde 5,6 oldu.

Buna göre, son yüzde 20’lik grubun toplam gelirden aldýðý pay, ilk yüzde 20’lik gruba göre 8,5 kat fazla oldu. 2008 yýlýnda bu oran 8,1 kat civarýndaydý.

”Eþdeðer hanehalký kullanýlabilir gelir daðýlýmý”nda bireysel refah ön plana çýkýyor. Dolayýsýyla hesaplamalarda hanehalkýnýn toplam geliri kadar hane içindeki fert sayýsý da önem taþýyor. Hane halkýnýn toplam kullanýlabilir geliri, hanedeki fert sayýsý dikkate alýnarak bireysel gelire dönüþtürülüyor. Doðru karþýlaþtýrma için de eþdeðerlik ölçeði kullanýlarak her bir hane halký bütünlüðünün, kaç yetiþkine eþdeðer olduðu tespit ediliyor.

10 KÝÞÝDEN 6’SI YOKSULLUK RÝSKÝ ALTINDA
Eþdeðer hanenalký kullanýlabilir gelirleri üzerinden çeþitli göreli yoksulluk sýnýrlarý belirlendi. Hesaplama, eþdeðer hanehalký kullanýlabilir medyan gelirin yüzde 40, yüzde 50, yüzde 60 veya yüzde 70’ine yapýldý.

Gelirler küçükten büyüðe sýralandýðýnda ortaya düþen deðer, medyan geliri gösteriyor. Medyan gelirin yüzde 50’si dikkate alýnarak belirlenen yoksulluk sýnýrýna göre nüfusun yüzde 17,1’i yoksulluk sýnýrýnýn altýnda. Bu oran, bir önceki yýl, yüzde 16,7 düzeyindeydi.

EN DÜÞÜK ORTALAMAYA SAHÝP BÖLGE GÜNEYDOÐU ANADOLU
Türkiye’de hanehalký baþýna düþen ortalama yýllýk kullanýlabilir gelir, 2009 yýlýnda 21 bin 293 YTL (o tarihte YTL kullanýmda bulunuyordu) olarak hesaplandý. Ortalama yýllýk eþdeðer hanehalký kullanýlabilir gelir ise 9 bin 396 YTL oldu.

Ýstanbul Bölgesi 12 bin 795 YTL ile ortalama yýllýk eþdeðer hanehalký kullanýlabilir geliri en yüksek olan bölge durumunda. Bunu, 11 bin 501 YTL ortalama gelir ile Batý Anadolu Bölgesi izledi. En düþük ortalamaya sahip bölge ise 4 bin 655 YTL ile Güneydoðu Anadolu Bölgesi oldu.

2009’DA MÜTEÞEBBÝS GELÝRLERÝNÝN PAYINDA AZALMA OLDU
Maaþ-ücret gelirleri yüzde 42,9’luk oranla toplam gelir içinde en fazla paya sahip. Bunu, yüzde 20,4 ile müteþebbis gelirleri izledi. Müteþebbis gelirlerinin yüzde 73,7’si tarým-dýþý sektörden oluþtu.

2008 yýlý sonuçlarýyla karþýlaþtýrýldýðýnda, bir önceki yýla göre maaþ-ücret gelirlerinin payýnda 1 puanlýk bir artýþ, müteþebbis gelirlerinin payýnda ise 2 puanlýk bir azalýþ gözlendi.

Sosyal transferlerin yüzde 93,6’sýný emekli ve dul-yetim aylýklarý meydana getirdi. Emekli ve dul-yetim aylýklarý toplam gelir içinde yüzde 18,3’lük paya sahip, diðer sosyal transferlerin payý ise yüzde 1,3.

YAÞAM KOÞULLARI GÖSTERGELERÝ
TÜÝK araþtýrmasýna göre, kurumsal olmayan nüfusun yaþam koþullarýna iliþkin bazý göstergeler þöyle:
         – Yüzde 60,8’i kendilerine ait konutta oturuyor. Yüzde 22,4’ü kiracý.
         – Yüzde 42,2’sinin konutunda ”sýzdýran çatý, nemli duvarlar, çürümüþ pencere çerçevesi ve benzeri” sorunlar söz konusu.
         – Yüzde 42,9’unun oturduðu konutta ”izolasyondan dolayý ýsýnma sorunu” yaþanýyor.
         – Yüzde 59,3’ünün hanesinin taksit ödemeleri ve borçlarý (konut alýmý ve konut masraflarý dýþýnda) bulunmakta, bu borç ödemeleri yüzde 29,3’ünün hanesine ”çok yük” getiriyor.
         – Yüzde 87,4’ü ”evden uzakta bir haftalýk tatili”, yüzde 62,5’i ”beklenmedik harcamalarýný” ve yüzde 82,1’i ”yýpranmýþ ve eskimiþ mobilyalarýný yenileme ihtiyacýný” ekonomik nedenlerle karþýlayamýyor.
         – Yüzde 60,5’i ”iki günde bir et, tavuk ya da balýk içeren yemek”  yiyemiyor.
         – Yüzde 37,8’i evin ýsýnma ihtiyacýný ”yeterince” karþýlayamýyor.
         – Yüzde 43,9’u ”yeni giysiler” alamýyor.

kaynak: ntvmsnbc

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu girin!
Lütfen adınızı buraya girin